Moral vum Mëttsommermoien: de Problem ass net Béier, mee Persounen, fir déi et keng Reegelen gëtt
Wéi viru kuerzem zu Jēkabpils en alkoholiséierte Chauffer mat engem Kand am Auto op de Wee an e Bus gefuer ass, wéi hien virun der Police geflücht ass, gouf et e grousse Reiz an der Ëffentlechkeet. A mat Recht. Well dës Geschicht hat alles dran – Alkohol, Flucht virun der Police, Fueren ouni Führerschäin, ouni TÜV an technesch Kontroll, an e Kand an der Kabinn. An anere Wierder, de Mann war bereet, net nëmme säin eegent Liewen an d'Liewe vun anere Stroossebenotzer ze riskéieren, mä och d'Liewe vu sengem eegene Kand.
Rezidivisten sinn net zoufälleg Täter
No sou enger Noriicht kritt een den Androck, datt d'Stroosse vu Lettland voller sou Leit sinn. Maacht en Newsportal op – en alkoholiséierte Chauffer mat engem Bluttalkoholgehalt vun 3 Promille fiert an en Tram. Den nächsten Dag – een ouni Führerschäin fiert e Foussgänger un. E puer Deeg méi spéit – op der Flucht virun der Police. Et kritt een den Androck, datt en "normale Chauffer" a Lettland eng rar Saach ass.
D'Donnéeë weisen awer eppes anescht. No Statistiken, déi dem lettesche Verkéiersversécherungsbüro zur Verfügung stinn, ass den Undeel vun de Gefierer, déi ouni gültege Führerschäin (MTPL) fueren, manner wéi ee Prozent. Zousätzlech weisen e puer Studien, déi mir bis elo duerchgefouert hunn, datt ongeféier e Véirel vun deenen, déi ouni gültege Führerschäin am Verkéier deelhuelen, gläichzäiteg ouni Führerschäin, technesch Kontroll oder ënner Alkoholafloss fueren. Wa mir berécksiichtegen, datt et den 1. Juli 2025 890.373 gülteg Führerschäiner a Lettland gouf, kann een ausrechnen, datt méi wéi 881469, oder 99% vun de Chauffeuren, sech un dat halen, wat d'Gesetz vun hinne verlaangt. Et gëtt awer eng kleng Grupp vu Leit, déi eng iwwerproportional héich Gefor fir anerer duerstellen. Och wa mir dovun ausginn, datt dës Grupp 1% ass, da schwätze mir hei vu manner wéi 9000 Chauffeuren. Dëst ass dat klassescht "Läffel Teer an engem Fass Hunneg"-Problem. Nëmmen an dësem Fall ass de Läffel ganz kleng, awer den Teer richt besonnesch.
An awer, och wann een mengt, datt et ëm e puer Widderhuelungstäter oder e puer onglécklech Verstéiss geet, ass et derwäert, sech un déi kierzlech publizéiert Donnéeë vun der Staatspolice ze erënneren. Dëst Joer gouf e Chauffer identifizéiert, deen am leschte Joer 436 Verkéiersverstéiss begaangen huet. Dat sinn méi wéi eng Verstéiss pro Dag! Dëst Beispill weist ganz gutt, datt e groussen Deel vun der "schwaarzer" Verkéierssécherheetsstatistik net aus Honnertdausende vu verschiddene Chauffeuren besteet, déi eemol e Feeler gemaach hunn. Si besteet aus enger relativ klenger Grupp vu Leit, déi ëmmer erëm an d'Visite vum System kommen. Dofir funktionéiert a Lettland schonn zënter laanger Zäit e Punktesystem fir Verstéiss - de Staat huet erkannt, datt dat gréisst Risiko am Verkéier net eng onglécklech Verstéiss ass, mä e Verhalensmuster, dat sech widderhëlt.
Firwat kann net all Widderhueler säin eegene Polizist zougewisen kréien?
Dann stellt sech eng scheinbar logesch Fro. Wa just e puer dausend vun dëse problematesche Leit gëtt, firwat net jidderengem säin eegene Polizist zouweisen? D'Äntwert ass einfach. Well et ass net ee Polizist pro Persoun. Eng 24-Stonne-Iwwerwaachung erfuerdert Schichten, Feierdeeg, Vakanzen, Transport an Dokumentatioun. Dofir géif eng kontinuéierlech Iwwerwaachung vun e puer dausend Leit e ganze System mat e puer dausend Mataarbechter erfuerderen. Ausserdeem géif dat dat Haaptproblem net léisen. Dës Leit sinn net zoufälleg Verstéisser. Si sinn dacks professionell Spezialisten an der "Ëmgéigend vum System". Virun e puer Joer LTAB, andeems Accidenter, déi duerch onverséchert Gefierer verursaacht goufen, an d'Statistike vun de Radarkameraen analyséiert goufen, koumen si zu enger interessanter Conclusioun - verschidde Verbriecher wëssen ganz genee, wou d'Razziae sinn a wou d'Iwwerfäll stattfannen. Dat heescht, si maachen keng Feeler, mä plangen hir kriminell Aktivitéiten bewosst.
Dofir funktionéieren déi Strofinstrumenter, déi zënter Jore benotzt ginn, net ëmmer. Huelt de Führerschäin ewech - d'Persoun fiert weider. Gitt eng Geldstrof - si bezuele net. Huelt den Auto ewech - si fannen en aneren. A verschiddene Fäll verschwënnt eng Persoun einfach aus dem legale Wirtschaftskrees a lieft no hiren eegene Reegelen.
D'Leit änneren sech, wann d'Konsequenze direkt sinn.
Eng Léisung fir dëst ze verhënneren kéint e spezialiséierte Bewährungsprogramm fir Widderhueler sinn. Net nach eng Strof a Prozess, mä eng Iwwerwaachungsperiod vu verschiddene Méint (oder souguer Joeren), an där d'Police, d'Bewährung, de Psycholog, den Narkolog an d'Sozialdéngschter zesumme schaffen. An der Praxis géif dat reegelméisseg Alkoholtester, Zoufallskontrollen, Suchtbeurteilung, e Verhalenskorrekturprogramm, eng formell Beschäftegungsfuerderung, e Strofplang a Kooperatioun mat der Famill bedeiten.
Dee wichtegste Prinzip ass einfach – net datt et a sechs Méint e Prozess gëtt, mä datt wann een haut net bei engem Test opdaucht, et muer Konsequenze gëtt. Eng Persoun, déi sech un déi opgezwonge Restriktioune hält, kritt dann d'Méiglechkeet, lues a lues an d'Normalitéit zréckzekommen. Sou eng Approche ass keng Theorie. Am US-Bundesstaat South Dakota gëtt et e Programm mam Numm "24/7 Sobriety", wou Leit mat Alkoholdelikter reegelméisseg Alkoholtester maache mussen oder ënner stänneger Opsiicht stinn. Studien weisen eng Ofsenkung vun de widderhollte Verstéiss. Ähnlech Resultater goufen och a spezialiséierte Geriichter erreecht, déi mat Chauffeuren schaffen, déi widderholl beim Fueren ënner Alkoholafloss erwëscht goufen. A verschiddene Studien ass d'Rezidiv an dëse Programmer ëm bis zu 50% erofgaang. Et ginn schonn déi éischt Somen vun enger sou enger Approche a Lettland. Verhalenskorrekturprogrammer ginn ëmmer méi populär, awer et ass kloer, datt e puer Virträg eleng net duergoen. Nofollgiwwerwaachung ass och néideg.
Allerdéngs gëtt et nach eng aner onpraktesch Wourecht. D'Famill weess normalerweis, datt eng Persoun ouni Führerschäin fiert. D'Nopere wëssen et. D'Frënn wëssen et. Heiansdo weess déi ganz Gemeng et. Dofir ass d'Reduzéierung vum Réckfall net nëmmen eng Aufgab vun der Police. An et ass keng Geschicht vun ëffentlecher Beschämung. Am Géigendeel, d'Demütigung stäerkt dacks nëmmen d'"ech géint de System"-Mentalitéit. Wat d'Gesellschaft eng Persoun méi ausgrenzt, wat et méi einfach fir si ass, Ausrieden ze fannen, fir weider ausserhalb vun de Reegele ze liewen. D'Zil sollt anescht sinn. Eng sozial Schutzbarrière ronderëm eng Persoun ze schafen, wou Famill, Patron a Gemeinschaft ophalen, stëll Komplizen ze sinn a Bestanddeel vum Sécherheetssystem ginn.
Gläichzäiteg sinn och positiv Ureizer gebraucht. Wann eng Persoun ee Joer laang net méi beim Verstouss géint d'Gesetz erwëscht gouf, eng Behandlung oder e Verhalenskorrekturprogramm ofgeschloss huet, legal schafft a Strofe bezilt, soll si d'Restriktioune schrëttweis reduzéieren. Wann si sech nach eng Kéier dorunner verletzt, soll si op e méi strengt Regime zréckgoen. Schlussendlech sinn d'Problemer op de lettesche Stroossen net 890.000 Chauffeuren. D'Problemer sinn e puer.000. Leit, déi zënter Jore mat der Iwwerzeegung liewen, datt d'Reegele nëmme fir all aner gëllen. Soulaang mir weider nëmme mat de Konsequenze kämpfen, net mat den Ursaachen, liesen mir vun Zäit zu Zäit d'Noriichten iwwer en aneren alkoholiséierte Chauffer, deen ouni Führerschäin, ouni Führerschäin an ouni gesonde Mënscheverstand virun der Police fortleeft. Heiansdo eleng. Heiansdo mat engem Kand am Auto.